Chỉ cách đây 50 năm, với phát minh của thiết bị lặn
chúng ta đã có thể xuống nước để tận mắt thấy những sự sống dưới đó
Chúng ta yêu cá heo
Chúng vui nhộn, và là loài vật được yêu thích của đại dương
Nhưng phần lớn sự sống dưới nước lại nằm ngoài ánh sáng
và chưa hề được biết tới
Thậm chí trong vòng 20 năm kinh nghiệm bơi lặn của tôi
cũng đã có nhiều thay đổi lớn ở các vùng biển của chúng ta
Rõ ràng là đại dương của chúng ta đang trong nguy hiểm thực sự
Bay hàng dặm hàng dặm qua đại dương, bạn thực sự bị ấn tượng
bởi những điều tồi tệ
nhưng dưới mặt nước có rất nhiều vấn đề do con người tạo ra
trong số đó, đánh bắt cá là việc phá hoại nhất
và cách chúng ta bắt cá chính là 1 vấn đề
Cá ngừ vây xanh, vua của biển cả
Chúng được thiết kế hoàn hảo cho cuộc sống nơi biển khơi
Chúng có thể nặng tới 0.75 tấn
và bơi với tốc độ 50 dặm/giờ
nhanh hơn bất cứ sinh vật nào dưới biển
tách rời với chúng ta
Chúng sẽ là những kẻ ăn thịt tự nhiên khi trưởng thành
Người ta tin rằng cá ngừ vây xanh đang bị đe dọa
Chúng ta không thể đuổi theo được chúng ở bất kỳ nơi nào trên đại dương
Nhưng chúng cũng không thể thoát khỏi chúng ta
Ngành đánh bắt cá được trang bị công nghệ cao không thể tin được
tới mức chúng ta có thể bắt bất cứ sinh vật nào
ở bất cứ nơi đâu trên trái đất
Những con tàu đánh bắt cá ngừ vây xanh có đầy đủ tiện nghi
họ có những động cơ lớn không ngờ, sư dụng máy dò dưới biển, GPS
và có những thiết bị phát hiện đàn cá
Tôi thấy khoảng 8 loài cá ở đây. Chúng mới chỉ lặn xuống
Chúng ở bên cạnh tôi
Vì thế cá ngừ vây xanh, bơi với tốc độ 50 dặm/giờ
không có nhiều lựa chọn
Nó chuyển động lên mặt nước, và sẽ bị ai đó phát hiện ra
Gần 12 giờ, 5 hay 6 con tàu
Họ đang khai thác 1 trong những luồng di cư lớn nhất của cá ngừ
Chúng đã bơi từ Gulf ở Mexico
lên miền biển đông nước Mỹ, tới Canada mỗi mùa hè
Tuyến đường của chúng có thể đoán trước được
vì thế chúng luôn bị đánh bắt hàng năm
Trong khi những ngư dân còn bắt chúng
thì các nhà khoa học đang theo sát đàn cá
cố gắng tìm hiểu số lượng của chúng
nơi chúng tới
và số cá còn lại là bao nhiêu
Những nhà hải dương học và người câu cá thể thao Carl Safina
câu cá ở Long Island, New York
Anh ấy thích câu cá ngừ vây xanh
nhưng hiện nay anh ấy chuyển mục tiêu sang những loài khác
Tôi đi câu ngoài biển từ khi 12 tuổi
Với cha chú của tôi
chúng tôi từng thấy rất nhiều cá ngừ vây xanh
cả con to và con bé
Bây giờ thì... có rất ít cá ngừ
và người ta .. chuyển sang thú vui câu cá mập
Safina rất quan tâm tới sự suy giảm này
Anh ấy đang cắm trại cùng với tổ chức National Audubon Society
cố gắng bảo vệ cá ngừ
Những gì chúng ta biết về cá ngừ ở phía tây Đại Tây Dương-
là 1 bộ phận của biển Đại Tây Dương thuộc Mỹ và Canada
vào khoảng giữa những năm 1970
cho tới những năm cuối thập kỷ 90
số lượng cá đã giảm đi
khoảng 85%
ở New England, nơi phần lớn cá ngừ vây xanh Tây Đại Tây Dương
bị đánh bắt vì mục đích thương mại
người ngư dân không tin vào con số của Chính phủ đưa ra
Họ quả quyết đó là sự phân tích sai
họ vốn sẵn nghi ngờ
về hạn ngạch mà chính phủ áp đặt
Nghiên cứu khoa học ở đại dương rất tốn kém
còn những chế tài bảo vệ loài cá thì rắc rối
nhưng có 1 điều không thể bàn cãi
đó là cá bán ra sẽ thu về số tiền khổng lồ
Mỗi pound cá ngừ xanh chỉ từng đáng giá vài xu
và được dùng làm thức ăn cho mèo
cho tới khi người ta nhận ra
nếu đưa chúng tới Nhật Bản
bằng đường hàng không
thì giá đang từ vài xu
sẽ tăng lên thành nhiều đôla mỗi pound
Chợ Tsukiji ở Tokyo là chợ cá lớn nhất trên thế giới
Trước khi tới Nhật Bản, tôi đã được nghe nhiều về nó
nhưng tôi chưa hề được biết về quy mô của nó
Nhà kho này chỉ là khu vực đông lạnh
Ở khu vực khác, có hàng dãy hàng dãy cá ngừ tươi
trong số đó cá ngừ vây xanh nhiều đáng sợ
Người Nhật là nhà nhập khẩu cá ngừ vây xanh lớn nhất
trên thế giới
Đây là thương vụ lớn
Những con cá ngừ vây xanh này bán được với giá 60 bảng/kg
trong bảng giá hôm nay
nhà buôn hy vọng kiếm được 12,000 bảng
chỉ riêng việc bán cá
Nhưng thị trường hay dao động
và đôi khi cá ngừ vây xanh ở đây
đước bán lên tới hơn 100,000 bảng Anh
Người đánh bắt cá ngừ không thừa nhận số lượng cá ngừ vây xanh đang giảm đi
nhưng các nhà khoa học tin rằng như vậy
Nhiều người muốn đưa tên cá ngừ vây xanh vào phụ lục 1 của CITES
đồng nghĩa với việc cấm hoàn toàn việc đánh bắt loại cá này
Trừ phi điều đó được thực hiện
nếu không sẽ chẳng có cách nào buộc những chợ cá này ngừng hoạt động
có quá nhiều chợ như vậy
Khu chợ này không chỉ có cá ngừ
Có rất nhiều loài cá ở đây
Gần 50% thức ăn của đất nước Nhật
là hải sản
trong khi trên thế giới chỉ là 15%
Họ ăn 1 lượng lớn cá, tất cả các loài có thể
nhưng không may là một số loài đó đang gặp khó khăn ở dưới đáy biển
Đây là cá kiếm
Ở Đại Tây Dương, số lượng chúng giảm 1 nửa kể từ những năm 1960
rất nhiều nhà hàng đã loại nó ra khỏi thực đơn
Cá marlin là 1 trong những loài cá ưa thích của những tay câu cá thể thao
và 1 vài loại đã giảm đi tới 90%
Trong khi thịt cá mập được bày bán ở rất nhiều chợ Nhật Bản
thậm chí là thị trường tiêu thụ vây cá mập lớn nhất
thị trường Châu Á
Khoảng 100 triệu con cá mập
bị bắt mỗi năm
Phải thừa nhận, đây là thị trường lớn nhất
nhưng hàng trăm cái chợ khác trên khắp thế giới
đang bán ra 1 lượng cá khổng lồ
không phải chỉ 1 ngày trong tuần, mà là từng ngày từng ngày
Bạn sẽ thấy những sinh vật lạ lẫm ở đây
có những loài hoàn toàn xa lạ với chúng ta
nhưng những loài thông thường đều đang bị đe dọa
và những loại đó bạn có thể thấy bán ở nhà
Đây là chợ Billingsgate
chợ cá lớn nhất ở Luân Đôn
Ở đây bạn có thể mua mọi loại cá quen thuộc mà bạn ưa thích
nhưng ở Vương quốc Anh, chúng ta đang ăn những loại cá mà lượng cung cấp đang giảm đi 1 cách nguy hiểm
Phần lớn chúng ta không biết rằng những loài cá đó đang gặp khó khăn
loại thông thường nhất là cá tuyết
Thời điểm này, vấn đề tồi tệ nhất là cá tuyết ở biển Irish
thật sự đang ở trong tình cảnh giảm sút trầm trọng
Nguồn cá ở đông bắc bắc cực ngoài khơi bờ biển Nauy
đang ở tình trạng không tốt
Cả ở Canada và biển bắc cũng vậy
Chỉ còn 1 nơi duy nhất không như vậy đó là Iceland
Và nếu cũng bị khai thác như vậy
thì sẽ chẳng còn 1 con cá tuyết nào nữa
Đơn giản là làm sao không có con cá tuyết nào bị đem bán nữa
Đây là kích thước phổ biến hiện nay của cá tuyết?
vâng, đó là kích thước trung bình
Khi bạn đi mua cá ở siêu thị hay cửa hàng nhỏ
là người mua, không ai nói với bạn
liệu đây là những con cá từ 1 nguồn cá phong phú hay cạn kiệt
Chúng từ biển Bắc phải không? Vâng, chúng ở vùng Scottish
Chúng tôi biết nguồn cá ở đó đang suy giảm
đôi khi họ khôi phục lại
cá trích bị suy giảm và lại tăng lên
Nguồn cá thu ở biển bắc những năm 60, 70
bị suy kiệt so sức ép của ngành đánh bắt cá
và nó không bao giờ trở lại như cũ
Trong 30 năm nữa, nó không thể như cũ
Cá bơn và cá bơn sao cũng đã giảm đi nhiều
và không thể chống đỡ được bất kỳ sức ép đánh bắt nào hơn nữa
Cá trích cũng bị giảm đi gần hết
Không có khả năng tăng trưởng nào cả
Lúc này, với quá nhiều sức ép đánh bắt cá từ trên mặt nước
người ngư dân càng ngày càng xuống sâu hơn để tìm kiếm cá cho thị truờng
Chúng ta thấy mọi thứ ở đây những điều ta chưa từng được nghe thấy cách đây 20 năm
Đây là cá scabbard đen
sống ở độ sâu khoảng 1000m
Sao loại cá này lại gặp khó khăn? Thật là khó nói
giống như những sinh vật khác ở đáy biển
chúng ít được biết tới
Các nhà khoa học thực sự không biết điều gì đang diễn ra nơi đó
họ chỉ vừa mới bắt đầu
Các nhà khoa học đến từ Tasmania
đang dùng máy quay công nghệ cao
gắn trên tàu ngầm
để nghiên cứu những tác động của việc đánh bắt cá với vùng đáy biển
Chỉ trong 30 năm trở lại đây
khi chúng ta có kỹ thuật đánh bắt cá dưới đáy biển
Nhưng ở nhiều nơi, cường độ đánh bắt rất khủng khiếp
Những con cá thông thường trong thực đơn của chúng ta
Những con cá màu trắng này
là thịt tinh của loại cá dưới đáy biển tên là ruffie cam
Bạn có thể thấy tới chúng ở trong siêu thị
Chúng sống ở độ sâu 1500m
giống như những loài cá nơi đáy biển khác
chúng sống khá lâu
Được sinh ra trong chiến tranh thế giới lần 2
Chúng đã đi vòng quanh thời đại Victorian
Người ta tin rằng cá ruffie cam
có thể sống lâu tới 150 năm
Càng sống lâu, tuổi trưởng thành càng muộn
vào khoảng 30 tuổi
Nếu bạn bắt chúng trước tuổi này
chúng sẽ không thể nào sinh sản được
Sẽ không có thế hệ cá ruffie cam tương lai
Trong nhiều năm, cường độ đánh bắt cá ở đây thực sự ghê gớm
hàng nghìn tấn đã bị đưa ra chợ
và bán khắp trên thế giới
Có lúc, chúng bị bắt nhiều tới nỗi
không còn chợ nào mua nữa. Chúng bị bỏ đi như rác vậy
May mắn là ngành công nghiệp cá ở Australia và New Zealand
đã phát hiện ra vấn đề kịp thời
Họ đã kiểm soát nguồn cá cẩn thận
Những con cá được an toàn, nhưng nơi cư trú của chúng thì lại không được như vậy
Ở dưới biển sâu
có những loài vật rất mới mẻ với chúng ta
lạ lẫm như thể chúng ta ở trong 1 thế giới khác vậy
Cho dù rất xa xôi
nhưng nơi cư trú dưới biển sâu vẫn bị đe dọa
phương pháp đánh bắt thực sự là nguyên nhân gây ra tổn thất
Mạng lưới đánh bắt cá rất to lớn
Họ vơ vét sự sống dưới đáy biển 1 cách bừa bãi
San hô và hải miên hàng trăm năm tuổi
bị lôi lên khỏi biển và bị hủy hoại
tàu đánh cá hoạt động ở đáy biển
nơi việc đánh bắt cố tập trung quanh những ngọn núi biển
nơi có những tảng đá rất cứng
bảo vệ lưới khỏi đá
họ có những quả bóng thép với đường kính khoảng nửa mét
Cái lưới được thả dài khoảng hơn 3 dặm
quất vào đá, quất vào, quất vào,...
Vì thế cái lưới cơ bản là sẽ đi dọc và hứng lấy những gì rơi xuống
chỉ xé toạc ra, đúng là 1 câu chuyện
Không còn cơ hội sống sau đó
bạn không thể thấy tổn thất nơi đáy biển
nhưng nếu chuyện đó ở trên mặt đất bạn sẽ thấy thật khiếp sợ
Ví dụ nếu chúng ta muốn bắt những con bò
chúng ta phải treo lưới trên 1 chiếc phi cơ
kéo qua vùng đất rộng
Chúng ta không chỉ bắt 1 vài con bò cái
chúng ta có thể bắt chó, ôtô, sân trại, kho thóc
bắt người vợ của bác nông dân
chúng ta bắt bất cứ cái gì mà không cần giữ lại nữa
O'Shea quan tâm tới nhiều động vật
được mang lên từ đáy biển
phần lớn là không chủ ý
Anh ấy đang kiểm soát những tổn thất đang xảy ra
từ phòng thí nghiệm của mình ở New Zealand
1 trong những điều kỳ lạ nhất
chúng tôi nhận được từ sản phẩm đánh bắt là tấm san hô sừng to lớn này
Nó có họ hàng gần với san hô đen
và loại này có lẽ phải 700 tuổi
Nó đã 700 năm
khi bị phá rách dưới đáy biển. Bây giờ thì nó đã chết
Khi bạn tính tổng các miếng rách
bạn sẽ được 1 chiều cao 3m từ đáy biển
và phải tương đương với 1 khu rừng dưới biển
thật bi thảm là nó đã bị phá rách ở dưới đáy biển
Loài này thường phổ biến ở ngoài xa tầm 700 đến 1100m
tính từ bờ biển
nhưng nó cũng rất mỏng manh
và nếu chúng ta tung 1 quả bóng vào, nó có thể bị chia cắt thành nhiều mảnh
O'shea có 1 sức hút đặc biệt đối với loài mực biển
nhưng anh ấy lo lắng là nhiều loài đang biến mất
trước khi chúng ta kịp nhìn thấy cuộc sống tự nhiên của chúng
hãy hiểu chúng
Đây là loài phổ biến ở New Zealand
Nó vừa đi
Lý do bỏ đi duy nhất của loài vật này
rất ngu ngốc, rất chậm chạp
nó bị tấn công bởi lưới của tàu đánh cá
những tàu đánh cá bằng lưới đã tới khu vực này 1 thời gian dài
và chúng ta đã làm chúng tuyệt chủng
Mỗi lần lặn xuống nước
các nhà khoa học khám phá ra những loài mới
1 vài loài với ta có lẽ không có giá trị gì
bọt biển là động vật, nhưng chúng bám rễ vào đáy biển
và chẳng thể thoát khỏi bất cứ cái gì
muốn ăn hay sống nhờ vào chúng
vì thế chúng tạo ra hóa chất
để tránh kẻ ăn thịt hay những loại bọt biển xâm lấn khác
Loại hóa chất đó thu hút sự quan tâm của các nhà hải dương học ở Florida
Họ sưu tập các loại bọt biển ở dưới đáy biển
đem chúng về phòng thí nghiệm để phân tích
Thử thách với chúng ta
như những người nghiên cứu dược phẩm và các nhà sinh vật biển
để tìm ra
tại sao cơ thể này lại sinh ra chất đó
và áp dụng kiến thức để tính toán
và loại dược phẩm thích hợp để tạo ra
hợp chất hóa học đó
Đội của Pomponi đang dùng hóa chất của bọt biển để thử nghiệm
Họ tin rằng các chất này sẽ giúp ngăn chặn sự phát triển của các tế bào ung thư
ở người
Trong lý tưởng, chúng ta muốn thứ gì đó có thể tiêu diệt
các loại tế bào ung thư
vì thế sẽ rất đặc hiệu đối với 1 vài loại ung thư
và xa hơn, những kết quả rất đáng cổ vũ
Đúng thế, chúng ta cho rằng đó là phương thức điều trị hữu ích
cho 1 số loại ung thư
Tuy nhiên chúng ta mới chỉ khám phá được 2% về đáy biển
Chúng ta có thể đang có nguy cơ đánh mất 1 kho tàng các loài
trước khi chúng ta kịp phát hiện ra chúng
Nếu chúng ta để mất...
tính đa dạng sinh học diễn ra dưới đáy biển
và nó là như thế
khi chúng ta để mất những hóa chất đa dạng
và mất cơ hội khám phá ra những dược chất mới
không chỉ dưới đáy biển mới nguy hiểm, nơi cư trú vùng nước nông
như vỉa san hô này
cũng đang trong giai đoạn khó khăn
1 phần vấn đề là sự sinh trưởng của các loài cá ở vỉa đá ngầm
và thường là có 1 nhu cầu về các loài cá hảo hạng
như cá mú, cá hồi san hô và loại cá xám
Chúng đang bị đánh bắt với mức độ báo động
Cá ở vỉa đá ngầm là thức ăn chủ yếu
cho người dân địa phương
là đồ ăn ngon với nhu cầu cao
ở những thành phố lớn trên khắp thế giới
Phần lớn được đưa tới lục địa Trung Quốc
và những thành phố như Hồng Kông
Nó là 1 thị trường lớn
khoảng 30,000 tấn cá được đưa tới Hồng Kông mỗi năm
Những người ngư dân phải tới vỉa san hô
tới những cánh đồng xa hơn nữa khi nguồn cá cạn dần
Đôi khi họ phải đi xa tới 3,000 dặm
tìm những vỉa đá ngầm có cá
Mọi người thích cá tươi
thật tươi
vì thế giá thành của cá tươi
tăng gấp 10 lần cá đã chết
và cá trên thị trường ngày càng nhỏ đi
Tiến sĩ Yvonne Sadovy lo lắng về số lượng cá chưa trưởng thành đã bị bắt đem bán
Những loại vật đẹp như cá xám đầu bướu
gọi như vậy vì nó có bướu ở trên đầu
Con vật khác là cá mú khổng lồ
Một vài trong số chúng
là những con cá nhỏ
Những con cá đang ở giai đoạn sắp truởng thành
nhưng vẫn chưa thật phát triển đầy đủ
phần lớn những loài mà ta thấy
đều là cá nhỏ, chưa trưởng thành
Cá xám đàu bướu có thể sống lâu tới hơn 20 năm
nhưng hiếm khi chúng bị bắt ở tuổi đó
Chúng bị bắt khi còn quá nhỏ
Nếu bạn đánh cá với số lượng lớn cá nhỏ
loài vật này sẽ không có cơ hội để sinh sản
vậy thế hệ tiếp theo sẽ sinh ra từ đâu?
Nếu bạn bắt quá nhiều cá con
điều diễn ra sau đó là
không có đủ cá trưởng thành để sinh ra lứa tiếp theo
số lượng cá dần dần giảm đi
Đó là điều bận tâm của tôi
nếu đó là 1 phần của xu hướng
chúng ta đang thấy ngày càng nhiều cá con bị bắt
thì đó là điềm báo điều không tốt cho những loài này
Nhưng nghiêm trọng hơn cả việc giảm số lượng loài
là việc giảm nơi cư trú toàn vẹn
nơi đặc biệt
hỗ trợ cho hàng nghìn, hàng nghìn loài
Vỉa san hô là quần thể đa dạng nhất trong đại dương của chúng ta
Phần lớn số chúng đã phát triển hàng trăm
có khi là hàng ngàn năm
trải qua từng đó thời gian, một lượng lớn động thực vật
tồn tại ở đó
Bản thân san hô tự tạo nên 1 cấu trúc rắc rối
tạo ra sự bảo vệ khỏi những kẻ săn mồi
là nơi sinh sản quan trọng, cơ hội kiếm ăn vô tận
Nhưng vỉa san hô cũng đang bị đe dọa
bởi con người
Ngày nay, dynamit được sử dụng phổ biến
Nó là cách hiệu quả để tiêu diệt các loài cá
chỉ 1 luồng gió là san phẳmg hoàn toàn 1 vỉa đá ngầm
Có đủ kiểu đe dọa đối với các rặng san hô trên khắp thế giới
Đôi lúc nó bị ô nhiễm và bị phủ đầy bùn
và sự cảnh báo toàn cầu cũng đang thể hiện phần của nó
Đây là ở Đông Nam Á
80% vỉa đá ngầm đang trong cơn hấp hối
hoặc là đã chết
Phần lớn số chúng đã bị đánh đinamit
nhưng hiện nay 1 phương pháp đánh cá độc ác hơn đang được sử dụng
Rất nhanh, rất hiệu quả
và hoàn toàn bất hợp pháp
Ngư dân dùng chất độc xyanua
Ngư dân phun xyanua natri vào kẽ đá
nơi có cá trú ẩn
xyanua làm cạn kiệt ôxi của cá khiến chúng phải bơi ra
1 cách bắt cá dễ dàng tới kinh ngạc
Không phải tất cá các loại cá đều là thức ăn Phần lớn số chúng
dùng vào mục đích kinh doanh cá nuôi
Chúng hoàn toàn là những mặt hàng xa xỉ
Rặng san hô chết chỉ trong vài tuần..
toàn bộ vỉa đá ngầm bao phủ đầy tảo
Đó là sự tái thiết
nhưng đây là cuộc sống thực
Thành viên của Khối liên minh hàng hải quốc tế ở Philippin
đang cố gắng bảo vệ số ít vỉa đá ngầm còn lại của họ
Họ nghi ngờ những người này đang đánh cá trái phép
và muốn tìm ra nơi họ đánh bắt
nhưng những ngư dân này rất cảnh giác
Họ e rằng nếu nói ra nơi đó
có thể sẽ có vài sự trả đũa
từ những dân làng khác trong ngôi làng này
Họ nấp trong những cái chai
dưới tàu
trong khi 1 cái tàu khác tiếp cận
họ chỉ chỉ dùng tàu này
nên không ai thấy tàu kia
họ biết họ có thể bị kết thúc trong nhà tù
Thật khó để kiểm soát khu vực bờ biển ở Philippin
bởi đó là bờ biển dài
và nếu bạn tống giam họ
bạn không có đủ phòng trong nhà tù
Chúng tôi được đưa tới 1 trại giam trên đảo Koron
Những người này bị bắt do đánh bắt cá trái phép
và họ đang chờ đợi sự thử nghiệm
Họ đã bị tìm kiếm hàng tháng trời
nhưng tàu buôn, người trung gian vẫn tự do
Tôi không nghĩ là chúng ta có thể dồn hết trách nhiệm vào người ngư dân
bơi vì trước hết,..
họ không biết làm gì tốt hơn
Khi bị bắt
họ nói rằng không có phương pháp đánh cá nào khác
Khi họ phun xyanua xuống nước
cá không chết ngay nhưng tác hại thì còn lại
cơ quan nội tạng bị phá hỏng dần dần
Tàu buôn phải rời chúng thật nhanh
chúng chết chỉ sau vài tuần
Cruise chắc rằng những nhà nhập khẩu biết khi nào xyanua được dùng
vì tỷ lệ cá chết rất cao
nhưng đơn giản là họ lờ đi
Nhà nhập khẩu ngay lập tức biết
điều gì xảy ra với những con cá
nhưng họ vẫn tiếp tục nhập khẩu
từ cùng nhà xuất khẩu
ở Philippin hoặc nước khác
phần lớn cá nhiệt đới
bắt ở Indonesia và Philippin
xuất khẩu tới Mỹ và Anh quốc
may mắn thay, những nhà nhập khẩu như người chủ của cửa hàng này
từ chối mua cá đánh bắt bằng xyanua
Khách hàng không thể biết con cá này bị bắt như thế nào
Trách nhiệm kiểm tra thuộc về người chủ cửa hàng
nếu bạn không làm như thế
sẽ mất đôi tuần
trước khi những con cá cảnh của bạn
bị chết như vỉa đá ngầm mà nó từng sống
Cá bơi
trong hồ bóng mát
(L0US ARMSTR0NG) # Shangri La, really la!
Tôi ước sao tôi có thể là
1 chàng hề (Tôi có thể quay cánh tay của bạn?)
Tôi sẽ nói không còn việc gì cho tôi nữa (Chào mừng tới câu lạc bộ)
Tôi treo 1 cái biển trên cánh cửa
Con cá bơi đi
thay vì 1 điều ước
# Bah-boo-bah-bah-boo-bam...
# 0h, yeah! #
Cái lưới bỏ đi này
được làm từ nylon dai
không dễ bị phân hủy
Nếu không được mang đi
nó sẽ tiếp tục tiêu diệt như thế này trong nhiều năm tới
Nếu 1 tấm lưới nhỏ trên vỉa đá ngầm có thể gây ra thiệt hại nhiều thế này
thì không thể tưởng tượng nổi tất cả lưới trên thế giới sẽ gây ra điều gì
Cách thức đánh bắt cá ngày nay bảo đảm ta có thể bắt được ngày càng nhiều
nhưng nhiều thứ cũng bị bỏ đi
vứt xuống biển
và chết chóc
Nghề cá hiện đại rmang tính hủy diệt
Họ bắt tất cả những gì trước mặt-
Liên Hợp Quốc cảnh báo
hơn 30 triệu tấn cá mỗi năm
bị vất xuống biển nếu đã chết
Số đó bằng 1/3 lượng cá đánh bắt hàng năm
Tôi đang nói về những loài cá không nằm trong mục tiêu đánh bắt
nhưng rùa, cá voi, các loài chim như chin hải âu lớn
thậm chí cả cá heo
thật kỳ lạ
không có loài vật nào bị bỏ lại
trong cuộc săn tìm thức ăn của chúng ta
Nhưng cho dù lố bịch thế nào
thì vẫn có những con cá ta có thể ăn được vẫn bị ném đi
nếu con tàu đó có mục đích tìm loài cá khác
Có 1 ngành cá đặc biệt nơi đồ bỏ đi lại là 1 hiện tượng
việc đánh bắt tôm
là ngành đánh bắt có tính hủy diệt nhất trên thế giới
Đánh bắt tôm thường diễn ra ở vùng nhiệt đới
Những tấm lưới nạo vét khắp đáy biển nơi có tôm sinh sống
Chúng tóm hết tất cả những gì trên đường đi
Người ta bỏ đi 15 pounds
những động vật khác
trên mỗi pound tôm bắt được
Tệ hơn nữa là rất nhiều cá con bị vứt bỏ
Hàng trăm ngàn tấn cá con
bị vứt bỏ mỗi năm
lẽ ra các loài cá có thể phát triển
để mang lại nguồn protêin đáng giá và quan trọng
tất cả điều này
chỉ vì 1 nhúm tôm
Người ngư dân nhận ra vấn đề này và họ yêu cầu sự giúp đỡ
vì thế Tiến sĩ Keneally đang quan sát ngành đánh bắt tôm
ở New South Wales, Úc
Ngành công nghiệp này ở đây thật khổng lồ
Họ bắt mỗi năm hàng nghìn tấn tôm
Keneally sáng tạo ra 1 dụng cụ giảm thiểu số lượng đánh bắt
tên là BRD
cho phép những con cá nhỏ hơn, non nớt có thể thoát khỏi tấm lưới
Những sợi dây quấn vào phía dưới tấm lưới
đoạn cuối của cả quá trình đánh bắt
Cuộc đánh bắt dùng lưới ở cuối cái túi
Chúng ta đã có vài cuộc thử nghiệm
và phát hiện ra rằng vài điểm về vật liệu cần thay đổi
bạn có thể thấy sức đối áp của nước
và bằng việc đặt những mắt lưới vuông
ở những điểm có sức đối áp
nước sẽ phun lên và trào ra qua những mắt lưới này
cá con ở trong lưới
cảm nhận được sức đối áp của nước
ngay lập tức vọt lên
và phi ra ngoài qua mắt lưới vuông
Keneally thử nghiệm với 2 loại lưới khác nhau
Loại thứ nhất là 1 tấm lưới bắt tôm thông thường
Được, đây là cách đánh bắt từ các sợi dây
loại dây thông thường không có BRD
Như bạn thấy, có khá nhiều cá nhỏ bị bắt
và hy vọng rằng, ở loại dây khác có gắn BRD
sẽ ít cá hơn
với cùng 1 lượng tôm
Đây là tấm lưới có thiết bị giảm thiểu lượng cá bị bắt
Hiển nhiên là số cá bị bắt 1 cách vô cớ ít hơn hẳn
Đó là sự khác biệt
Phần lớn cá nhỏ thoát ra được
vì thế ít nhất chúng cũng đã có thêm cơ hội để sinh sản
bạn cần có cái nhìn riêng
và không nghi ngờ gì
là số cá bị bắt đã giảm khoảng 60% trở lên
Thiết bị của Keneally đã giảm đi sự lãng phí
nhưng anh ấy biết đó không phải là toàn bộ đáp án
Tôi không cho rằng chúng ta có thể
chỉ bắt dược những gì chúng ta đang cố bắt
Với mỗi phương pháp đánh bắt
bạn sẽ bắt được cả những loại nhỏ hơn loại mà bạn định bắt
Để tránh tình trạng không mong muốn đó
đối với đánh bắt tôm
Tôi không cho là chúng ta sẽ làm được điều đó
ít nhất là trong tương lai thấy trước
Nhưng có khả năng
1 cách khác
sẽ không còn loài nào bị bắt ngoài ý muốn nữa
Đó là việc nghề nuôi trồng thủy sản
sẽ sản xuất ra số lượng lớn cá
Vậy nuôi cá có phải là giải pháp?
Hiện nay, 1/4 số cá chúng ta ăn là cá nuôi
nhưng trong 25 năm tới, con số này sẽ tăng gấp đôi
như thế 1/2 số cá chúng ta ăn là cá nuôi
Vậy đay có phải là đáp án? Chúng ta thực sự có thể bảo tồn nguồn cá của chúng ta
bảo vệ cá con, và nơi ở dưới biển của chúng?
Nuôi trồng thủy sản có phải là giải pháp cho tất cả các vấn đề đánh bắt cá của chúng ta?
Nếu đó là 1 trong số những câu trả lời, thì chắc chắn là những người
khuyến khích nhiều nhất là người Nhật
Có đã đi tiên phong trong lĩnh vực nuôi trồng hải sản
Họ thậm chí cố gắng tăng số lượng cá ăn thịt như cá ngừ
và đặc biệt là cá ngừ vây xanh
Đây là ở Koshimoto phía tây nước Nhật
họ đang chuẩn bị phá vỡ
Bơi phía dưới tôi trong hàng rào này
là 50 con cá ngừ vây xanh trưởng thành hoàn toàn
Những con cá này được bắt từ tự nhiên
được nuôi để bán, chúng được cho ăn đầy đủ
đảm bảo đã trưởng thành khi được bán
Ở đây người ta nuôi cá ngừ trong giai đoạn kế tiếp
Họ không chỉ giữ chúng
mà họ còn khiến chúng sinh sản
Họ hy vọng những con cá này sẽ sinh sản trong khoảng 3 năm sau
và kết thúc vòng đời trong tình trạng nuôi nhốt
Sau đó, họ sẽ không bắt thêm
bất cứ con cá ngừ vây xanh nào từ đại dương nữa
Nhật bản là thị trường tiêu thụ cá ngừ lớn nhất thế giới
và chúng ta sẽ không còn phải bận tâm về nguồn cá ngừ vây xanh
đang cạn kiệt nữa
Ngành nuôi trông thủy sản có những vấn đề nổi bật
Lo lắng chủ yếu là sự ô nhiễm
sự pha trộn giữa cá nuôi và cá tự nhiên
1 vấn đề khác nảy sinh
Cá ngừ tiêu thụ 1 lượng cá đáng kinh ngạc mỗi ngày
Chúng cung cấp lượng prôtêin đáng giá
làm thức ăn cho những người nghèo ở châu Á...
vì thế người Nhật đang cố gắng phát triển nguồn thức ăn thay thế
từ rau và sản phẩm từ động vật
(SPEAKS JAPANESE)
Chúng ta hy vọng vào sự phát triển hơn nữa
cho phép chúng ta sử dụng nguồn thức ăn nhân tạo nhiều hơn
Nhưng chúng ta vẫn chưa thành công
và vẫn dùng 1 lượng lớn cá kém giá trị
để nuôi những con cá hảo hạng hơn
ở những nơi khác thuộc châu Á, nghèo hơn Nhật Bản
nơi nguồn cá đang cạn kiệt
họ bắt đầu phát triển ngành nuôi trồng thủy sản
Và tôm hùm là loại đem lại giá trị kinh tế lớn nhất
Hơn nửa triệu tấn tôm được nuôi hàng năm
gần bằng số lượng xuất khẩu
là công việc thu hút nhiều nhân công
Nhưng như cá ngừ, tôm là loại ăn thịt
chúng cần ăn cá - loại cá được nuôi bằng thức ăn viên
Khi chúng được nuôi mạnh mẽ như ở đây
chúng cần rất nhiều thức ăn
nếu bạn có,..
1 cái hồ rộng 3m3 cho 1 con tôm hùm, thật là rộng
môi trường tự nhiên sẽ nuôi được nó
nhưng nếu bạn có 30 con
trong 1m3
thì bạn phải cung cấp thức ăn cho nó
Tôi nghĩ con số lớn nhất sẽ là
2kg cá
để tạo ra
1 kg tôm
Thức ăn thay thế có thể trợ giúp, nhưng chúng tới quá muộn
Trong lúc đó, loại cá kém chất lượng làm thức ăn cho tôm
sẽ được xuất khẩu sang phương tây
Loại cá đó sẽ làm thức ăn cho người dân ở đây
Nó là..
loại cá nhỏ
được những người dân Filipino mua làm thức ăn
với những gia đình có thu nhập thấp và trung bình
thì đồ ăn này không phải lúc nào cũng có
Nhưng vấn đề khác nảy sinh
Hàng ngìn trang trại được xây dựng ở ven biển
đã phá hủy nơi ở của các động vật biển - rừng đước
những rừng đước dài hàng dặm
bị chặt phá
Sự bảo vệ tự nhiên của đường biển bị phá sạch
Và nhiều nguyên nhân sinh thái quan trọng khiến cho rừng đước
cần phải được bảo vệ
Với nhiều người, rừng đước chỉ là 1 đống rễ cây linh tinh
dưới đáy toàn bùn, bên trên thì toàn muỗi
nhưng ở dưới nước
nó lại là 1 thế giới khác
Hệ thống rễ cây rắc rối cung cấp 1 môi trường nuôi dưỡng tự nhiên cho cá con
Phần đời về sau của chúng sẽ trải qua ở rạng san hô hoặc ngoài khơi xa
Rễ cây cũng là nơi bảo vệ khỏi những kẻ ăn thịt
rất cần thiết cho những loài cá nhỏ và dễ tổn thương
Ở nơi trú ngụ trong rừng đước
các loài cá có thể kiếm mồi và lớn lên trong sự an toàn
Vậy mà, nơi đó lại dang bị đe dọa
Chúng ta đang phá huỷ nó
mà không nghĩ tới những động vật phụ thuộc vào đó
Có lẽ câu trả lời ở đâu đó ngoài biển khơi
vì thế các loài vật sống ở đó sẽ có cơ hội
Khi lên bờ động vật cần sự bảo vệ
chúng ta hay làm điều gì đó
ví dụ như 1 trò chơi ở châu Phi
nhưng với 1 vài nguyên nhân, chúng ta đang đối xử với biển cả theo nhiều cách
Đây là hòn đảo ở Skomer 1 khu bảo tồn xinh đẹp
là nơi an toàn
cho nhiều loài chim và thực vật
Người ta còn gọi nó là khu bảo tồn biển tự nhiên
1 trong 2 khu bảo tồn ở Anh
bạn hãy nghĩ là khu bảo tồn biển sẽ mang lại sự bảo vệ
cho những sự sống dưới biển
nhưng thật ngạc nhiên, bạn lại có thể bắt cá ở đây
Ngay cả những ngư dân cũng có thể hoạt động ở đây
Vào thời của cha ông chúng ta
đã có nhiều khu bảo tồn biển, những đoàn tàu đánh cá không thể tới được
Ở đó, các loài cá có thể phát triển mà không gặp bất cứ sự cản trở nào
Nhưng với công nghệ đánh bắt hiện đại
chẳng có nơi nào mà chúng ta không thể đánh bắt được
Chỉ còn vài phần trăm nhỏ bé các sinh vật biển
là có nơi trú ẩn an toàn
0.3% diện tích biển
là những khu vực được bảo vệ
Thật là quá nhỏ bé
chỉ bằng diện tích của đất nước Nam Phi
Tuy nhiên, chúng ta cũng không bảo vệ những khu vực này 1 cách đầy đủ
duy nhất 1 điều
0.1% bề mặt nước biển
được bảo vệ khỏi các hình thức đánh bắt
Bằng diện tích đất nước Hà Lan, như thế không thể đủ
Robert muốn tất cả các khu vực đều được bảo vệ
Có 1 vài khu vực nhỏ nơi người ta làm được như thế
như khu bảo tồn ngoài khơi phía bắc hòn đảo ở New Zealand
Từ khi hoạt động đánh bắt cá ngừng lại cách đây 25 năm nguồn cá đã được phục hồi
và cá tràn ngập trong nước
Không chỉ có cá- mọi loài đều phát triển tốt
Tôm hùm lại đông đúc
chúng ngày càng to ra
Các nhà khoa học kiểm soát nguồn cá 1 cách cẩn thận
luôn chú ý tới hoạt dộng của các loài vật trong khu bảo tồn
Khu bảo tồn rộng 5 km này
tạo ra 1 lượng tôm hùm ngang bằng
với 1 khu vực biển dài 100km nhưng không được bảo vệ
Ngư dân được phép đánh bắt ở khu vực ranh giới
Tôm hùm ngày càng nhiều nếu khu bảo tồn
được trải rộng
trong môi trường nước
Vì vậy ngoài những vùng cấm hoạt động
cũng cần bổ sung thêm ngư trường mới cho ngư dân
Nguồn dự trữ cá cũng giống như tài khoản nhà băng
Cho dù thái độ của các loại cá có bị thay đổi
Khi sợ con người, loài cá có lẽ kém thân thiện
Roberts tin rằng khoảng từ 10 đến 20% diện tích biển
nên trở đưa vào những vùng cấm khai thác
và chúng ta cần bảo vệ những khu vực rộng lớn
nơi cư trú của các sinh vật biển khác nhau
đáy biển, rặng san hô, rừng đước
những vùng sinh sôi chủ yếu
Như thế, các loài cá có thể lớn hơn nhiều và sống lâu hơn
và nguồn cá sẽ được khôi phục
Anh ấy cũng tin rằng
con đường di cư và vùng kiếm ăn sẽ được bảo vệ
đặc biệt là tuyến đường dành cho những sinh vật to lớn nhất
cá voi, khi chúng vòng quanh trái đất bằng đường biển
Đó là ý tưởng đơn giản
và Robert tin tưởng, với sự trợ giúp của cộng đồng
nếu có thể
Khi người ta tin vào điều đang diễn ra
họ bắt đầu tạo ra áp lực
cho những chính trị gia và những người ra quyết định
chúng ta sẽ thấy những chuyển biến để thiết lập những khu vực này
nơi chúng ta cần ngăn chặn hoạt động đánh bắt
Chúng ta có thể lựa chọn Chúng ta làm việc đó trước khi
những con cá voi khổng lồ bị đẩy tới chỗ diệt vong
Phần lớn số chúng có thể sống tự do mà không bị đe dọa bởi thuyền đánh cá
nhưng điều đó cần sự cộng tác mang tính thế giới
và chỉ có thể thực hiện được khi cộng đồng nhận ra rằng
cá voi đang cận kề với sự tuyệt chủng
Đánh bắt cá voi là 1 ngành công nghiệp khổng lồ
được cho phép từ những năm 1970
1 vài loài gàn như biến mất khỏi đại dương chúng ta...
cùng nhau
Chúng ta nhận ra điều đó vừa kịp lúc
nên cũng đã có vài hành động
Chúng ta biết điều gì đang xảy ra với đại dương của chúng ta
Chúng ta biết đại dương đang trong tình trạng khó khăn và chúng ta phải có trách nhiệm về điều đó
Chúng ta không thể lẩn tránh
phía sau ánh sáng, mà không để tâm tới
Chúng ta biết cái gì ở dưới kia
tính đa dạng lạ thường của sự sống
Đại dương của chúng ta rất quý báu
và vô cùng cần thiết đối với hành tinh
Nếu quan tâm tới điều đó
thì chắc chắn sau này chúng ta có thể chăm sóc chúng